آدلي آخوندزاده، سيّد مهدی عباسی، كريم زنگنهمدار
دانشگاه آزاد اسلامي واحد ساوه، دانشكده فني و مهندسي
Adly_3596@yahoo.com
چكيده
در پژوهش حاضر تاثير نوع روش اعمال پيشكرنش (فشار، کشش، خمش و پيچش) بر رفتار حافظهداري، شبه الاستيسيته و دماهاي استحاله فازي يك آلياژ با تركيب اسمي Fe-14Mn-5Si-9Cr-5Ni، مورد مطالعه و بررسي قرار گرفته است. نتايج حاصله نشان ميدهد در يک مقدار کرنش ثابت، به دليل ايجاد تنشهاي بالاتر در نمونههاي آزمون فشار نسبت به آزمون كشش، و بدنبال آن تشکيل مقادير بيشتر مارتنزيت ά تحت تنش، کمترين مقدار اثر حافظه داري در آنها حاصل شده است. طي بالاترين مقدار پيشكرنش اعمالي (16درصد) بيشترين مقدار اثر حافظهداري به ترتيب براي نمونه هاي پيچش، خمش، کشش و فشار (5/12، 5/10، 5/5 و 4 درصد)، بدست آمده است. در آزمونهاي كشش و فشار با توجه به ميزان و چگونگي وقوع استحالههاي و به ترتيب به هنگام بارگذاري و باربرداري، در نمونههاي آزمون كشش اثر شبهالاستيسته در راستاي كاهش حجم افزايش و در نمونههاي آزمون فشار نيز نتايج مشابهي (تا 8 درصد پيشكرنش) حاصل شده است. از طرف ديگر در كرنشهاي فشاري بالاتر از 8 درصد، مقدار اثر شبهالاستيسته در راستاي كاهش حجم كاهش يافته است. با تغيير نوع روش اعمال پيشكرنش، تغييرات دماهاي استحاله آستنيتي ناچيز بوده ولي در تغيير شكل خمشي بازيابي كامل شكل در دماهاي پايينتري از آنيل بازيابي نسبت به ساير روشهاي تغييرشكل حاصل شده است.
واژههاي كليدي: آلياژ حافظهدار پايهآهن-اثرحافظهداري-اثرشبهالاستيسيته-روش اعمال پيشكرنش-دماهاي استحاله.